Ege Üniversitesi, Birinci Bakü Türkoloji Kurultayı'nın 100. yılı dolayısıyla 12-18 Ekim 2026 tarihleri arasında Uluslararası Türk Dünyası Modernleşmesi IV: Türk Dünyasında Dil Sempozyumu düzenliyor. İzmir'in Bornova ilçesindeki üniversite yerleşkesinde gerçekleştirilecek programın yüz yüze bölümü 12-15 Ekim, çevrim içi oturumları ise 16-18 Ekim tarihleri için planlandı. Akademik buluşmada Türk dillerinin tarihî gelişimi, ortak alfabe çalışmaları, dil politikaları ve kaybolma tehlikesi altındaki diller ele alınacak.
Ege Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü tarafından hazırlanan sempozyum, 1926 yılında Azerbaycan'ın başkenti Bakü'de düzenlenen Birinci Türkoloji Kurultayı'nın yüzüncü yılına ithaf edildi. Üniversitenin etkinlik duyurusu ve 24 sayfalık program kitapçığına göre organizasyon, akademik sunumların yanı sıra bir açılış konserini de kapsıyor.
Türk Dünyasında Dil Sempozyumu ne zaman ve nerede?
Sempozyumun toplam programı 12-18 Ekim 2026 tarihlerini kapsıyor. Yüz yüze oturumlar 12 Ekim Pazartesi ile 15 Ekim Perşembe günleri arasında Ege Üniversitesi yerleşkesinde düzenlenecek. Son üç gün için çevrim içi oturumlar planlanıyor.
Etkinliğin açılış programının adresi Prof. Dr. Yusuf Vardar MÖTBE Kültür Merkezi olarak açıklandı. Diğer yüz yüze akademik oturumlar ise Edebiyat Fakültesindeki Nuri Bilgin ve Ahmet Aslan konferans salonlarında gerçekleştirilecek.
Üniversitenin ayrıntılı kitapçığında 12 Ekim günü saat 09.00-10.00 arasında kayıt ve yaka kartı dağıtımı, saat 10.00-12.30 arasında açılış oturumu yer alıyor. Akademik sunumların aynı gün öğleden sonra başlaması öngörülüyor.
Etkinlik sayfasında 12-18 Ekim, program kitapçığının kapağında ise 12-15 Ekim tarihleri bulunuyor. Kitapçığın devamında 16-18 Ekim için çevrim içi oturumların ayrıca listelenmesi, bu iki tarih aralığının programın farklı bölümlerini ifade ettiğini gösteriyor.
1926 Bakü Türkoloji Kurultayı'nın 100. yılı neden önemli?
Sempozyum, 1926 yılında Bakü'de gerçekleştirilen Birinci Türkoloji Kurultayı'nın yüzüncü yılında Türk dilleri arasındaki tarihsel ilişkileri ve güncel ortak dil tartışmalarını değerlendirmeyi amaçlıyor.
Ege Üniversitesinin organizasyon sayfasında, Bakü Kurultayı'nın Türk dilleri, alfabeler ve ortak yazı dili konularındaki tarihsel yeri üzerinde duruluyor. Yüzüncü yıl programı da bu tartışmaların geçmişten bugüne nasıl değiştiğini incelemeye odaklanıyor.
Sempozyum yalnızca Türkiye Türkçesini ele almıyor. Farklı coğrafyalarda kullanılan Türk dilleri, lehçeler, tarihî yazı sistemleri ve dil politikaları da akademik programın kapsamına giriyor.
Ortak alfabe ve terminoloji çalışmaları ise Türk dünyasında farklı yazı dilleri arasında iletişim kurulması açısından değerlendirilecek başlıklar arasında bulunuyor. Ancak bu konuların tartışılacak olması, sempozyumda bağlayıcı bir ortak alfabe kararı alındığı anlamına gelmiyor.
Sempozyumda hangi diller ve konular ele alınacak?
Organizasyonun resmî konu listesine göre Türk dil tarihinin temel dönemleri, alfabe değişiklikleri, lehçeler, ortak terminoloji ve tehlike altındaki Türk dilleri sempozyumun başlıca çalışma alanlarını oluşturuyor.
Tarihî yazı dili başlığında Orhun-Yenisey, Uygur, Karahanlı, Harezm, Kıpçak, Çağatay ve Osmanlı dönemlerine uzanan dil gelenekleri bulunuyor. Bu çerçevede Türk dillerinin farklı dönemlerdeki yazılı örnekleri ve gelişim süreçleri değerlendirilecek.
Çağdaş Türk dillerinin sınıflandırılması, konuşma dili ile yazı dili arasındaki ilişkiler ve karşılaştırmalı sözlükçülük de akademik konular arasında yer alıyor.
Tehlike altındaki diller bölümünde Karayca, Kırımçakça, Halaçça, Sarı Uygurca, Salarca, Fu-yü Kırgızcası ve Gagavuzca gibi örnekler bulunuyor. Organizasyon, bu dillerin günümüzdeki durumunu ve dil mirasının korunmasına ilişkin meseleleri tartışma gündemine alıyor.
Dijital çağda Türk dillerinin geleceği, dil teknolojileri, kültürel hafıza ve kimlik ilişkisi de sempozyumun diğer başlıklarını oluşturuyor.
Sempozyuma kimler katılacak?
Ege Üniversitesi, sempozyum için farklı ülkelerden akademisyenlerin katılımının planlandığını duyurdu. Üniversitenin 7 Ekim 2026 tarihli haberinde 11 ülke ve özerk cumhuriyetten bilim insanlarının programda yer alacağı belirtildi.
Ancak aynı açıklamanın farklı bölümlerinde katılımcı sayısı için 130'u aşkın ve 150'yi aşkın ifadeleri kullanıldı. Bu nedenle kesin akademisyen sayısı doğrulanmış bir veri olarak aktarılamıyor.
Üniversitenin açıklamasında sempozyum başkanlığı kapsamında Ege Üniversitesinden Doç. Dr. Yılmaz Özkaya, Taşkent Ekonomi ve Pedagoji Üniversitesinden Prof. Dr. Marufjon Yuldashev ve Ankara Üniversitesinden Dr. İbrahim Arıkan'ın isimleri yer alıyor.
Açılış programında ayrıca Ege Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Selami Fedakâr, İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Mustafa Balcı ve Ege Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Musa Alcı konuşmacılar arasında listeleniyor.
Programda adı bulunan akademisyen ve yöneticilerin konuşmalarının tamamının gerçekleştiğine ilişkin ayrı bir etkinlik sonrası doğrulama bulunmuyor.
Türk dünyası konseri saat kaçta yapılacak?
İzmir Devlet Türk Dünyası Dans ve Müzik Topluluğunun 12 Ekim 2026 tarihli açılış programında konser vermesi planlandı ancak üniversitenin resmî kaynaklarında konser saati konusunda farklı bilgiler bulunuyor.
Ege Üniversitesinin etkinlik duyurusunda konser saati 10.00 olarak gösteriliyor. Buna karşılık ayrıntılı sempozyum kitapçığı ve Ege Üniversitesi Haber Ajansının 7 Ekim tarihli açıklamasında konser ve halk oyunları gösterisi için saat 20.00 bilgisi yer alıyor.
Kitapçıkta saat 10.00-12.30 aralığının açılış oturumuna ayrıldığı görülüyor. Konserin sanat yönetmeni ise Şavk Eryürek olarak belirtiliyor.
Resmî kaynaklardaki saat uyuşmazlığına ilişkin ayrıca bir düzeltme doğrulanmadığından konserin kesin başlangıç saati konusunda tek bir bilgi vermek mümkün değil.
16-18 Ekim'de hangi etkinlikler yapılacak?
Sempozyumun 16-18 Ekim 2026 tarihli son bölümünde 12 çevrim içi akademik oturum planlanıyor. Ege Üniversitesinin ayrıntılı program kitapçığında bu oturumların saatlerinin Türkiye saatine göre düzenlendiği belirtiliyor.
Yüz yüze programın 13 ve 14 Ekim günlerinde sabah ve öğleden sonra akademik oturumlarla sürmesi öngörülüyor. 15 Ekim Perşembe günü ise saat 09.30'dan itibaren sunumlar ve 14.00-15.15 arasında yüz yüze kapanış oturumu bulunuyor.
Aynı gün saat 17.00 için bir Körfez turu da programda yer alıyor. Bu gezi, akademik sunumlardan ayrı bir etkinlik olarak listelenmiş durumda.
16 Ekim'den itibaren çevrim içi oturumlara geçilmesi ve programın 18 Ekim Pazar günü kapanış ve teşekkür bölümüyle sona ermesi planlanıyor. Ancak 12 Ekim itibarıyla bütün oturumların tamamlandığını veya sempozyum sonucunda ortak bir karar metni yayımlandığını doğrulayan açıklama bulunmuyor.